André maakte 9/11 van dichtbij mee: 'Ik was steeds heel nuchter, maar toen brak ik'

In dit artikel:

De Leidse André Hengeveld was op 11 september 2001 in New York voor een leiderschapscursus van zijn werkgever TMP Worldwide. Hij verbleef met internationale collega’s in het Embassy Suites Hotel in Manhattan, op korte afstand van het World Trade Center. Een dag eerder had hij de torens nog bezocht.

De cursus begon die dinsdagochtend in een zaal op de begane grond. Rond 8.46 uur sloeg het eerste gekaapte vliegtuig in op de noordelijke WTC-toren. Aanvankelijk dachten de aanwezigen aan een ongeluk, maar toen om 9.03 uur een tweede toestel de zuidelijke toren raakte, was duidelijk dat het om een aanslag ging. De cursisten kregen opdracht hun spullen te pakken en naar de lobby te komen.

Hengeveld verliet zijn kamer op de vijftiende verdieping via de trap, omdat hij bij calamiteiten nooit de lift gebruikt. Beneden voelde hij het hotel hevig trillen toen de zuidelijke toren instortte. Samen met zijn collega’s vluchtte hij de straat op, waar een grote stroom mensen, rook en stof zich van het WTC vandaan bewoog. De groep liep langs de Hudson-rivier, zonder te weten waarheen.

Het hotel bleef grotendeels overeind, maar raakte zwaar vervuild door stof, roet, asbest en andere giftige stoffen. De hulpdiensten gebruikten het gebouw vervolgens als uitvalsbasis. Alle achtergebleven bezittingen van de gasten werden vernietigd, waaronder Hengevelds paspoort- en reisbenodigdheden en de foto’s van de cursus. Het hotel werd later gerenoveerd en onder een andere naam heropend.

Tijdens de evacuatie vond Hengeveld zijn collega’s terug. Via medewerkers van het hotel en Franse collega’s belandde de groep uiteindelijk in de Franse ambassade, waar ze contact konden opnemen met de buitenwereld. Omdat alle vluchten vanuit New York waren stilgelegd, werden de acht deelnemers bijna een week in de stad opgevangen. Daarna reden ze met een huurauto naar Canada, vanwaar ze naar Europa konden terugvliegen.

Hengeveld zegt geen trauma aan de gebeurtenis te hebben overgehouden. Het gezamenlijke verblijf hielp de groep volgens hem om de situatie te verwerken, ondanks de ernst ervan. Pas bij aankomst op Schiphol, waar zijn ouders, broers en vrienden hem opwachtten, liet hij zijn emoties toe.

Vijfentwintig jaar later maken beelden van die dag nog altijd deel uit van zijn herinneringen. Vooral de mensen die in de liften van het hotel vastzaten, de vluchtende menigte en de ontmoeting met zijn familie op Schiphol zijn hem bijgebleven. Op 11 september 2001 kwamen bij de aanslagen in New York, op het Pentagon en in Pennsylvania bijna 3.000 mensen om het leven.