Glorieuze comeback voor fotorolletje: Haags bedrijf verkoopt er honderden per week

In dit artikel:

Foto Americaine aan de Wagenstraat in Den Haag bestaat al ruim een eeuw en heeft de afgelopen jaren een ingrijpende transformatie doorgemaakt: van traditionele fotostudio naar een drukbezet lab dat zich vooral bezighoudt met het ontwikkelen van filmrolletjes en het maken van afdrukken. De zaak, waarvan de wortels teruggaan tot minstens 1912, trekt vooral jonge klanten en groeit zo hard dat binnenkort een derde locatie aan de Paviljoensgracht wordt geopend. Die nieuwe ruimte wordt een productieruimte; de bestaande donkere kamer, die nu op afspraak werkt, moet straks vijf dagen per week open zijn zodat jong talent kan experimenteren met afdrukken.

Taylan Akça (45), die bijna dertig jaar aan de winkel verbonden is en de huidige drijvende kracht is, en manager Bento Smit (31), die acht jaar geleden als vakantiekracht begon, leiden inmiddels een team van ongeveer tien medewerkers. Waar het een jaar geleden nog familie van drie was, is het personeelsbestand flink uitgebreid omdat de vraag explosief toenam. Die groei kwam mede op gang toen ze een ontwikkelmachine overnamen van een collega die met pensioen ging; sindsdien lopen de bestellingen storm.

De stijging in werkdruk is concreet: vijf jaar geleden verwerkte de winkel zo’n 100 rolletjes per week; nu gaat het soms om 250 rolletjes per dag en ze verwachten eind van de zomervakantie op circa 300 per dag uit te komen. Inmiddels komt ongeveer tachtig procent van de omzet uit de verkoop van filmrolletjes. De grootste klantenkring bestaat uit mensen onder de veertig, wat laat zien dat analoge fotografie populair is onder jongere generaties ondanks de alomtegenwoordigheid van digitale camera’s en smartphones.

Het werk brengt ook uitdagingen met zich mee: veel apparatuur is verouderd en onderdelen zijn moeilijk te krijgen, monteurs zijn met pensioen, en reparaties gebeuren vaak in eigen beheer. Akça speurt naar tweedehands machines en onderdelen; het team demon-teert printers om van twee apparaten weer één werkend exemplaar te maken. Ze bewaren ontwikkelde rolletjes standaard drie maanden (maximaal een jaar) omdat de opslagcapaciteit beperkt is door de snelle groei.

De trend bij Foto Americaine sluit aan bij landelijke en mondiale signalen: de beroepsorganisatie DuPho geeft aan dat de verkoop van fotografische film sinds 2020 met 127 procent is toegenomen en dat vorig jaar wereldwijd meer dan 300 nieuwe filmfotografielabs ontstonden. Grote fabrikanten als Kodak, Fujifilm en Pentax investeren weer in productiecapaciteit. Redenen voor de opleving: tegenreactie op digitale overvloed en AI-afbeeldingen, de bedachtzaamheid die een beperkt aantal frames per rolletje oplegt, en een bredere “slow living”-beweging waarin vinyl, vintage en ambachtelijke media opbloeien.

Voor de medewerkers van Foto Americaine draait het naast commercie ook om educatie en kunstenaarschap: ze begeleiden beginnende fotografen, leggen uit hoe gevonden camera’s werken en willen een plek bieden waar mensen het proces van ontwikkelen en afdrukken zelf leren. Hun praktische tip voor beginners: begin met zwart-wit, omdat dat proces eenvoudiger is om te leren en volledige controle geeft over ontwikkeling en printen.

Foto Americaine heeft zich in korte tijd opnieuw uitgevonden: door weer in filmontwikkeling te investeren en jong talent te faciliteren proberen ze een traditionele naam in studiofotografie te koppelen aan hedendaagse behoeften — en volgens eigen zeggen pakt dat tot nu toe goed uit.