Heftige incidenten en vernietigend rapport, nieuwe directie moet gedoe bij jeugdinstelling oplossen
In dit artikel:
Jeugdinstelling Schakenbosch in Leidschendam staat sinds begin deze maand onder verscherpt toezicht van de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ). Bestuurders stelden op 15 december formeel een nieuwe directie aan; Carla Wortman was al sinds september waarnemend directeur nadat haar voorganger ziek werd. Wortman kreeg eerder dit jaar te maken met een brand en het overlijden van een cliënt, en signaleert dat er structureel veranderingen nodig zijn.
De inspectie constateerde in een conceptrapport meerdere ernstige tekortkomingen in de zorgverlening. Een groot probleem is het teruglopen van vaste medewerkers: ongeveer 35 procent van het personeel werkt als zelfstandige (zzp), 65 procent is in loondienst. Door die samenstelling weten niet alle medewerkers altijd welke procedures gelden of welke zorg een opgenomen jongere precies nodig heeft. Er zijn meldingen van medicijnen die voor cliënten bereikbaar zijn, onjuiste toepassing van vrijheidsbeperkende maatregelen (zoals onterecht opsluiten) en gebrek aan belangrijke contactgegevens. Ook ontbreekt bij veel opnames een volledige overdracht: Schakenbosch ontvangt volgens Wortman slechts in circa 11 procent van de gevallen dossiers van eerdere hulpverleners, waardoor eigen personeel veel informatie moet achterhalen of dubbelwerk moet doen.
Als gevolg hiervan duurt het langer voordat een compleet beeld van een jongere is vastgesteld en een persoonlijk behandelplan kan worden opgesteld; juist dat behandelplan vormt de basis voor de zorg in Schakenbosch. De IGJ oordeelt dat personeel meer kennis nodig heeft over vrijheidsbeperkende maatregelen en dat jongeren, ouders en verwijzers beter betrokken moeten worden. Omdat de inspectie beperkt vertrouwen heeft in de verbeterkracht van de instelling, volgt zij Schakenbosch de komende negen maanden intensief.
Om orde op zaken te stellen zoekt de organisatie een tweede directeur die uitsluitend verantwoordelijk wordt voor de inhoud van de zorg; tot die benoeming neemt de samenwerkingspartner Youz die taak tijdelijk op zich. Schakenbosch, dat JeugdzorgPlus levert voor jongeren van 12 tot 18 jaar met ernstige gedrags- en psychiatrische problemen (soms met beperkte vrijheid van beweging), heeft twaalf woongroepen met telkens zes bewoners. De instelling is een samenwerking tussen meerdere organisaties, onder meer Jeugdformaat, Ipse de Bruggen en de Parnassia Groep; op het terrein is ook een school.
Wortman erkent de problemen en noemt beperkte instroom van nieuw personeel en teruglopende belangstelling als knelpunten. Schakenbosch is een wervingscampagne gestart onder de naam "Kom jij erbij" en werkt aan betere onboarding en aanpassing van werkwijzen — onder andere invoering van de methode Verbindend Gezag om grenzen te bewaken zonder de oude, inmiddels gewijzigde regels te schenden. Volgens haar kan het ingezette verbeterplan, gecombineerd met inzet van medewerkers en extern toezicht, leiden tot de noodzakelijke verbetering, maar de gebrekkige informatie-uitwisseling binnen de keten en het personeelstekort compliceren het herstelproces.