Liveblog Bevrijdingsdag | Duizenden mensen op bevrijdingsfestivals - Knokken voor je vrijheid
In dit artikel:
Het is 5 mei: Nederland viert 81 jaar vrijheid en in de regio zijn tal van bevrijdingsfestivals, vrijmarkten en maaltijden. Omroep West hield een liveblog bij met verslagen uit onder meer Zoetermeer, Alphen aan den Rijn, Delft, Den Haag, Pijnacker, Leiderdorp, De Lier, Oegstgeest, Voorhout en Leiden.
In Zoetermeer arriveerde het bevrijdingsvuur in het Van Tuyllpark en gaf de populaire YouTube-act Bankzitters het startsein voor het festival. De programmering omvatte onder anderen André Hazes, Re-Play en The Dirty Daddies. Organisatoren koppelen lokale festiviteiten aan herinneringen aan 1945: Zoetermeer werd pas op 10 mei bevrijd en slachtoffers uit die periode worden in lijsten van oorlogsbronnen genoemd.
Alphen aan den Rijn trok naar schatting ruim duizend bezoekers naar het Rijnplein, waar Roel van Velzen de hoofdact was. Traditiegetrouw rijden daar oude oorlogsvoertuigen routes die de bevrijders in 1945 namen; Alphen werd op 8 mei bevrijd, meldt het lokale geheugen. Ook in Den Haag en Delft waren grote podia in gebruik: op het Malieveld traden artiesten op in een programma dat uitliep op S10 en een optreden van ambassadeur Karfu dat per helikopter werd ingevlogen. Delft had meerdere bands op het Doelenplein; de stad werd uiteindelijk op 8 mei bevrijd.
Niet alle evenementen verliepen zonder incidenten. In Pijnacker werden de festiviteiten in het Emmapark vroegtijdig stilgelegd nadat iemand onwel werd op het terrein; de lokale oranjevereniging vond het vervolgens ongepast om het programma te hervatten. Wel ging in het parochiehuis die avond een vrijheidsmaaltijd door met muziek van Harmonie Nootdorp en een lezing van het Historisch Genootschap Oud-Pijnacker; ook burgemeester Björn Ligthart kwam langs.
Kleinere, lokale tradities waren overal zichtbaar: in De Lier werd in een grote tent gezamenlijk geluncht, in Leiderdorp vond een veelzijdig bevrijdingsfeest met bevrijdingsvuur en versierde fietswedstrijd plaats, en in Oegstgeest wemelde het van kinderen op de Kindervrijmarkt. Leiden organiseerde een bevrijdingsbraderie en stak het vuur aan in het centrum. In Voorhout arriveerde het bevrijdingsvuur per estafette vanuit Wageningen; lopers brengen het vuur elk jaar naar tientallen gemeenten.
Een opvallende act dit jaar is het Jostiband Orkest uit Zwammerdam, dat als ambassadeur van de vrijheid per helikopter wordt verplaatst naar meerdere festivalpodia. Het orkest, bestaande uit musici met een verstandelijke beperking, trad onder meer met MAAN en Reinier Zonneveld en bezocht eerder Slot Hartheim als herinnering aan de slachtoffers met een beperking tijdens de Tweede Wereldoorlog — naar schatting 200.000–300.000 mensen.
Door de berichtgeving heen legt het liveblog ook telkens de verbinding met de geschiedenis: veel plaatsen werden pas enkele dagen na 5 mei daadwerkelijk bevrijd en de regionale slachtoffers uit de oorlog worden genoemd op basis van cijfers van Oorlogsbronnen.nl. Daarnaast rapporteerde Omroep West dat op 4 mei herdenkingen in ongeveer negentig steden en dorpen zijn gehouden.