Liveblog dodenherdenking | Duizenden kinderen bij kinderherdenking - Oorlog op 90 plekken herdacht
In dit artikel:
Vandaag staat Nederland stil bij de slachtoffers van oorlogsgeweld. Op honderden plekken vinden herdenkingsbijeenkomsten plaats; Omroep West doet op meerdere locaties live verslag. Centraal in het land staat de gebruikelijke twee minuten stilte om 20.00 uur, voorafgegaan en gevolgd door toespraken, muziek en bloemenhuldes.
In Alphen aan den Rijn marcheerden tientallen mensen in een stille tocht van het Joods monument naar het Verzetsmonument in het Burgemeester Visserpark. Het bronzen beeldstadje daar toont een boer die, met een geweer aan zijn voet, over zijn schouder naar het zuiden kijkt — symbolisch naar de bevrijding — en herdenkt de negen Alphense verzetsstrijders die niet terugkeerden.
In Madurodam in Den Haag vond vanmiddag de Nationale Kinderherdenking plaats. Ongeveer 4.500 kinderen en jongeren woonden de plechtigheid op het voorplein bij. Het thema dit jaar is “Verleden - Vandaag”: kinderen bewust maken van het feit dat vrijheid niet vanzelfsprekend is en hen het verleden laten begrijpen, zeker in een wereld waar nog steeds oorlog is. Madurodam is vernoemd naar George Maduro, een Curaçaos-Nederlandse verzetsstrijder die na gevangenschap en meerdere ontsnappingspogingen in concentratiekamp Dachau overleed op 28-jarige leeftijd.
Gouda hield vanavond een herdenkingsdienst in de Sint-Janskerk met muziek en toespraken; vanwege werkzaamheden kon de gebruikelijke 20.00-plechtigheid niet op de Markt plaatsvinden. Volgens Oorlogsbronnen.nl hebben ruim 2.700 mensen met een band naar Gouda het leven verloren tijdens de Tweede Wereldoorlog, waaronder meer dan 500 Joodse inwoners. Hun namen staan vermeld op het oorlogsmonument “Sint-Joris en de draak” op de Markt.
Den Haag organiseerde bijna twintig herdenkingen, onder meer bij het Joods Monument op het Rabbijn Maarsenplein, waar aan het einde van de middag alle gedeporteerde en vermoorde Haagse Joden werden herdacht. Voor de oorlog telde Den Haag circa 17.000 Joodse inwoners; ongeveer 14.000 werden gedeporteerd en zeker 12.000 werden vermoord of stierven door ontberingen. In totaal kwamen ruim 32.000 Hagenaars om het leven tijdens de oorlog.
In Delft vond bij begraafplaats Jaffa een herdenking plaats voor de strijders van de eerste meidagen van 1940, met begeleiding door studentenkoor Le Bourdon en een toespraak van burgemeester Alexander Pechtold. Het daar onthulde beeld uit december 1940 draagt de namen van 67 overledenen; Oorlogsbronnen.nl registreert 3.894 oorlogsslachtoffers uit Delft.
Stompwijk kon dit jaar voor het eerst officieel herdenken bij een eigen oorlogsmonument. In de tuin van de Laurentiuskerk werd het monument onthuld door burgemeester Martijn Vroom; eerder ontbraken in het dorp een centraal gedenkteken, ondanks meerdere losse herinneringsplekken en minstens 113 dorpsgenoten die tijdens de oorlog omkwamen.
Zorginstelling ’s Heeren Loo in Noordwijk hield een herdenking voor 50 voormalige Joodse bewoners bij het monument op het terrein van de Willem van den Bergh Stichting. Daar werden ook namen genoemd van medewerkers die destijds werden opgepakt, zoals directeur Jacob Jüch (overleden in Sachsenhausen) en timmerman Johannes Molengraaf (overleden in kamp Amersfoort). Van Noordwijk zijn volgens Oorlogsbronnen.nl 457 oorlogsslachtoffers bekend.
Over vlaggengebruik op 4 mei: het Nationaal Comité 4 en 5 mei roept op om de Nederlandse vlag de hele dag — van zonsopgang tot zonsondergang — halfstok te hangen als teken van eerbied. Voor particulieren bestaan er geen wettelijke verplichtingen; rijksgebouwen volgen een eigen vlaginstructie (halfstok van 18.00 uur tot zonsondergang, zonder wimpel). Gebruikelijke etiquette blijft van kracht: de vlag mag de grond niet raken en wordt doorgaans niet tussen zonsondergang en zonsopkomst gevoerd.
In de regio vinden vanavond in ongeveer negentig plaatsen plechtigheden plaats rond 20.00 uur, en tal van bijeenkomsten in middag en vroege avond. Omroep West zendt de Nationale Kinderherdenking in Madurodam live uit (vanaf 19.20 uur) en verzorgt vanaf 19.00 uur speciale radio-uitzendingen met verslag vanuit Madurodam en de Waalsdorpervlakte in Wassenaar.