Lucas (22), Bart (29) en Anouk (24) naar Oekraïne: 'Je hoorde bommen vallen en voelde dak trillen'
In dit artikel:
Anouk Breedijk (24) uit Stolwijk is onlangs voor de tiende keer in vier jaar naar Oekraïne geweest om te helpen bij de wederopbouw. Via stichting Hope4Ukraine, een Friese hulporganisatie die huizen bouwt en herstelt, maakte zij met dertien vrienden en kennissen een zogenoemde herstelreis. Het team werkte aan de eerste verdieping van een recovery centre in Irpin, vlakbij Kiev, dat straks mentale hulp en opvang moet bieden aan mensen na de oorlog. Anouk nam als tastbare herinnering een beschilderde mortierhuls mee naar huis — een souvenir dat haar eraan herinnert hoe vergankelijk vrede is.
Buurtgenoten Lucas Smit (22) en Bart Sanders (29) deden mee met taken die aansloten op hun vakkennis: Bart is elektricien, Lucas legt zonnepanelen en batterijen aan, en Anouk is meubelmaker. Terwijl het merendeel in Irpin werkte — ongeveer zeshonderd kilometer van het front volgens het verslag — legden Lucas en Bart zestig kilometer van de frontlinie bij Mykolayiv een batterij en zonnepanelen aan zodat een gedoneerde waterpomp en filter konden functioneren. Daardoor kwam drinkwatervoorziening in woningen weer op gang, iets wat door stroomtekorten vaak onmogelijk is.
Het team nam ook gebruikte 4x4‑wagens mee voor soldaten, omdat veel voertuigen zijn opgeblazen, en verzorgde kleine vormen van steun in de samenleving: schoenendozen voor kinderen en bemoedigende bijeenkomsten. De reis bood ook pijnlijke confrontaties met de werkelijkheid van oorlog: in Mykolayiv hoorden ze bommen en voelden ze inslaggolven; een tolk die Anouk van eerdere reizen kende was nu soldaat en bleek één van slechts twaalf overlevenden uit zijn eenheid van 180 mannen. Op straat zijn controlepoorten waar jonge mannen gescreend worden voor dienstplicht, waardoor mannen terughoudend zijn om buiten te komen.
Ondanks de risico’s spreken Anouk, Lucas en Bart lovend over de veerkracht van Oekraïners en zeggen ze unaniem dat ze terug zullen keren — niet de vraag óf, maar wanneer. Tegelijk waarschuwen ze voor gevaren: vondsten van munitie zijn niet zonder risico. De reizen combineren praktische hulp met menselijk contact en laten zien zowel de schrijnende gevolgen van het conflict als het directe effect van vrijwillige wederopbouw.